ข้อความ
หน้าแรก
สามี จากไป สองปีแล้ว วันนี้ เรียนอ่านเขียนได้แล้ว จึงจด
หน้าที่สอง
วันนี้เรียนรู้ตัวอักษร "บ้าน สงบ เดือน อาทิตย์อัสดง กลับมา..." บ้านเราสงบดี เธอ สบายดีไหม?
หน้าที่สิบห้า
วันนี้มีคนมาเกณฑ์ทหารอีกแล้ว ลูกบ้านป้าจางก็ถูกเกณฑ์ไปด้วย ตัวอักษรที่รู้มากขึ้น แต่คนในหมู่บ้านน้อยลง
หน้าที่ยี่สิบสี่
วันนี้ไปฝึกเขียนหนังสือกับเสียเอ๋อร์อีก ตาสอนบทกวี "ไฉ่เหวย"
ไฉ่เหวย ไฉ่เหวย ว่าจะกลับ ว่าจะกลับ เสียเอ๋อร์ยังบอกว่าฉันเขียนผิด ลูกสาวโตแล้ว เมื่อไหร่เธอจะกลับ
หน้าที่สี่สิบห้า
หญ้าอ้อเหลืองแล้ว เข้าหน้าหนาวอีกแล้ว เช้านี้ลงแม่น้ำจับปลา ได้ยินเสียงคนร้องไห้ตะโกน ช่วยแม่ลูกคู่หนึ่งที่ตกน้ำขึ้นมาได้
หน้าที่ห้าสิบ
เด็กหญิงนั่นมีไข้มาสามวันแล้ว ตาหาสมุนไพรมาได้บ้าง หวังว่าจะหาย ฉันถามแม่ของเด็กว่ามาจากไหน เธอไม่ยอมบอก
แม่ม่ายลูกติด คงมีเรื่องจำใจ เพียงแต่รูปร่างหน้าตาของทั้งสอง...
หน้าที่ห้าสิบเจ็ด
แม่ของเด็กหญิงชื่อดอกแพร์ ที่แท้เธอไม่ใช่คนคีตัน แต่เป็นชาวซีที่หนีออกมา ชาวซี มาจากทางตะวันตกหรือ? ตอนนี้ทั้งทางเหนือทางตะวันตกล้วนมีศึก... ฉันถามว่าทำไมถึงหนี เธอก็ไม่ยอมพูดอีก
หน้าที่หกสิบแปด
อากาศหนาวขึ้นเรื่อยๆ ตาก็ป่วยเป็นโรคไอ อาเหมยดอกแพร์เอาสมุนไพรมาให้ เธอเรียนหนังสือช้า แต่รู้จักสมุนไพรดีทีเดียว ฉันส่งปลาไปให้เธอบ้าง (ดูเหมือนจับปากกาไม่ถนัด ตัวหนังสือเอียงๆ)
หน้าที่เจ็ดสิบ
ที่แท้อักษร "ซี" ของชาวซีเขียนแบบนี้นี่เอง
ทำงานปักผ้าร่วมกับอาเหมยดอกแพร์ อาเหมยฝีมือปักดี เรียนลายซับซ้อนก็เร็ว แถมยังรู้ลายแบบชนเผ่าต่างๆ อีกมาก เราปรึกษากันว่าจะสะสมชิ้นงานไว้มากๆ แล้วเอาไปแลกเป็นของกินใช้
วันนี้เพิ่งรู้ อาเหมยหนีมาที่นี่เพื่อตามหาสามี สามีเธอถูกคีตันบังคับเกณฑ์ทหาร จากบ้านไปไม่นานก็มีข่าวมาว่าเขาเป็นคนขี้ขลาดหนีทัพ บ้างก็ว่าผิดกฎทหารถูกประหาร เธอไม่เชื่อว่าสามีตายแล้ว จึงออกมาตามหา แผ่นดินกว้างใหญ่ จะไปหาที่ไหน... เธอเดินไปเรื่อย หลบซ่อนไปเรื่อย กลับพบว่าตัวเองตั้งท้อง แล้วก็อุ้มท้องเดินลงใต้ มาถึงหมู่บ้านเรา ตอนนี้ลูกก็โตหลายขวบแล้ว... เฮ้อ ตอนนี้ก็กลับไปไม่ได้แล้ว พ่อบอกว่าถ้าพวกเราก็ยอมแพ้ ชาวซีในวันนี้ก็คือพวกเราในวันพรุ่งนี้... ช่วงนี้ฉันมักใจสั่น ไม่รู้เธอสบายดีหรือเปล่า (ดูเหมือนจับปากกาไม่ถนัด ตัวหนังสือยิ่งเอียงบิดเบี้ยว)
หน้าที่เจ็ดสิบสอง
อาเหมยดอกแพร์...มาเยี่ยมฉัน...ให้ฉันตั้งชื่อให้ลูกสาวเธอ...ฉันบอกว่า...เรียกว่าดอกอ้อก็แล้วกัน... (คนเขียนจับปากกาแทบไม่อยู่แล้ว ตัวหนังสือยิ่งอ่านยากขึ้น)
หน้าสุดท้าย
แม่น้ำเป็นน้ำแข็ง...ไม่มีปลา...ต้องออกไป...แลกข้าว...
(บันทึกมือจบลงที่ตรงนี้ หลังจากนี้ไม่มีเพิ่มเติมอีกแล้ว)